9 maart 2011

Defence for Children heeft in samenwerking met de gemeente Winterswijk een appel gedaan op de minister voor Asiel en Immigratie en de minister voor Binnenlandse Zaken en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) om zich in te zetten voor richtlijnen over de taakscheiding tussen enerzijds de ambtenaren van de burgerlijke stand die onder meer de geboorteregistratie regelen en anderzijds de vreemdelingenpolitie. De rechten van kinderen moeten centraal staan in deze richtlijnen. Aanleiding voor het gezamenlijk appel was het gevangen zetten van een vader die geboorteaangifte kwam doen in Winterswijk, in december vorig jaar.  De vader was onrechtmatig in Nederland en de ambtenaar van de burgerlijke stand belde – op hun verzoek - de vreemdelingenpolitie toen de man geboorteaangifte kwam doen.

Defence for Children diende over deze gang van zaken een klacht in bij de gemeente omdat een dergelijke behandeling zou kunnen botsen met het recht op geboorteregistratie uit artikel 7 van het Kinderrechtenverdrag en met de plicht van de staat om de verantwoordelijkheden van ouders te respecteren (artikel 5). Als ouders het risico lopen om in vreemdelingenbewaring te worden gezet als ze de geboorte van hun baby komen aangeven, kijken ze wel drie keer uit voordat ze dat doen. In een gesprek dat Defence for Children had met medewerkers van de gemeente Winterswijk bleek dat zij erg geschrokken waren en zelfs slapeloze nachten hebben gehad door het stevige optreden van de vreemdelingenpolitie. De medewerkers willen duidelijkheid over hun plichten en niet meewerken aan het verklikken van mensen. De gemeente was van te voren door de vreemdelingenpolitie gevraagd contact op te nemen als iemand van de familie zich zou melden. Dat dit zulke verstrekkende gevolgen zou hebben, had de gemeente echter niet voorzien. In de schriftelijke reactie op de klacht biedt de gemeente dan ook aan de kersverse vader excuses aan voor de gebeurtenissen en geeft aan dat deze "niet geheel passen bij hetgeen de gemeente Winterswijk moreel en humanitair verantwoord acht".

De arrestatie op het gemeentehuis illustreert de spanning tussen de verantwoordelijkheden van de vreemdelingenpolitie in haar taak het Nederlands vreemdelingenbeleid uit te voeren en die van de gemeente bij haar taak om de geboorte van een kind te registreren. Minister Leers voor Asiel en Immigratie heeft in een brief aan de Tweede Kamer aangegeven dat het nog maanden zal duren voordat hij duidelijkheid kan geven over deze spanning in taakscheiding. Leers stelt gemeenten hiermee voor een groot probleem. Gemeenten geven met de geboorteregistratie immers uitvoering aan een fundamenteel recht; het recht op geboorteregistratie is van groot belang voor het gehele verdere leven van de pasgeborene; het is de eerste erkenning door de staat van het bestaan van een mens en van zijn of haar juridische status. Kinderen die niet geregistreerd worden zijn onzichtbaar en lopen het risico gediscrimineerd te worden bij de uitoefening van al hun rechten, of zij die nu in Nederland of elders willen uitoefenen. Voorvallen zoals die in Winterswijk zullen ongedocumenteerde jonge ouders ontmoedigen om aangifte te doen, met alle gevolgen van dien voor het pasgeboren kind.

Defence for Children vindt het goed dat de klacht tegen de gemeente heeft geleid tot het gezamenlijke appel van Winterswijk en Defence for Children op de Nederlandse overheid om het recht op geboorteregistratie te respecteren en hoopt dat dit appel snel zal leiden tot de gevraagde richtlijnen.

Klik hier voor de (geanonimiseerde) klacht van Defence for Children tegen Winterswijk
Klik hier voor de (geanonimiseerde) reactie van Winterswijk op de klacht
Klik op de namen voor de reacties van minister Leers aan Tweede Kamerleden Kooiman en Spekman
Klik hier voor de brief van Defence for Children aan de VNG en de ministers van Binnenlandse Zaken en voor Asiel en Immigratie
Klik hier voor berichtgeving van VNGMagazine over deze zaak
Klik hier voor berichtgeving op nu.nl over deze zaak.