19 september 2006

De Inspectie jeugdzorg heeft een advies uitgebracht over de plannen van het Ministerie van Justitie om meer alleenstaande minderjarige asielzoekers (AMA's) in vreemdelingenbewaring te zetten. Nu zitten er maximaal 24 AMA's in de Penitentiaire Inrichting Tilburg (Willem II). De Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) wil die capaciteit verdubbelen naar 48 en de groep overplaatsen naar Detentiecentrum Zeist. Het gaat hierbij niet om jongeren die in een strafrechterlijk proces zijn verwikkeld (geweest), maar om minderjarigen die op grond van artikel 59 Vw - met het oog op uitzetting - in vreemdelingenbewaring zijn gezet. Nu zijn het alleen jongens van 16 en 17 jaar die in Tilburg in vreemdelingenbewaring zitten, maar Justitie wil de doelgroep uitbreiden naar kinderen vanaf 12 jaar en naar meisjes. DJI heeft de Inspectie Jeugdzorg om een advies gevraagd.

Onaanvaardbaar
De bevindingen van de Inspectie zijn verontrustend. De jongeren hebben geen voogd en ook in de nieuwe plannen is daarin niet voorzien. De minderjarigen krijgen maar één uur onderwijs in de week en moeten het grootste deel van hun tijd op hun cel blijven. Het personeel is niet opgeleid voor de begeleiding van jongeren. Het beleid richt zich op beveiliging en discipline. Er is, net zoals bij volwassenen, geen maximale termijn verbonden aan de vreemdelingenbewaring. In Tilburg varieert de detentieduur van één dag tot tien maanden en verblijft het gros drie weken tot drie maanden in de cel. De inspectie jeugdzorg "vindt het onaanvaardbaar dat alleenstaande minderjarigen in vreemdelingenbewaring niet de bescherming en verzorging krijgen die zij nodig hebben". En die conclusie geldt voor zowel de huidige situatie in Tilburg als voor de plannen in Zeist. De Inspectie vraagt Justitie om per kind af te wegen of de detentie wel absoluut noodzakelijk is en of er geen alternatieven voor de bewaring te bedenken zijn.

Kinderen horen niet in vreemdelingenbewaring
Defence for Children International (DCI) is geschokt over deze onderzoeksresultaten. Al ruim een jaar ligt Nederland zowel in binnen- als buitenland onder vuur over de toepassing van vreemdelingenbewaring bij kinderen. En nu blijkt Justitie eerder meer dan minder kinderen in vreemdelingenbewaring te willen zetten. De Raad van Europa, UNHCR, talloze nationale organisaties en meer dan 138.000 individuele bezorgde mensen in Nederland hebben de overheid laten weten dat kinderen niet in vreemdelingenbewaring thuishoren. De discussie richt zich tot nu toe vooral op kinderen die samen met hun ouders gedetineerd worden. De onderlinge beginselen gelden echter evengoed voor de alleenstaande minderjarige asielzoekers. Ook voor hen geldt dat detentie een uiterste maatregel voor de korst mogelijke passende duur moet zijn. Dit staat in artikel 37 van het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK). En ook voor hen geldt dat hun recht op onderwijs (artikel 28 IVRK) en op recreatie (artikel 31 IVRK) geschonden wordt in de Willem II.

Ook omdat er alternatieven voor vreemdelingenbewaring voorhanden zijn in Nederland zoals de opvang in vertrekcentra en de intensieve meldplicht, is het detineren van de AMA's onrechtmatig. De toepassing van vreemdelingenbewaring voor kinderen - met of zonder ouders - moet met onmiddellijke ingang gestopt worden.

Bronnen:

Rapport Inspectie Jeugdzorg. Bescherming in bewaring. Advies over de plannen van het Ministerie van Justitie voor vreemdelingenbewaring van alleenstaande minderjarigen in Detentiecentrum Zeist, Utrecht mei 2006. Klik hier voor het rapport.

Waar dan wel? Voorstel over alternatieven voor vreemdelingenbewaring van de coalitie van de actie www.geenkindindecel.nl waarin naast DCI ook Amnesty International, Stichting INLIA, SAMAH, Stichting Kinderpostzegels Nederland, de Raad van Kerken, Kerkinactie, Unicef Nederland en Vluchtelingenwerk Nederland participeren. Klik hier voor het voorstel.