27 juni 2008

Defence for Children International maakt zich zorgen over de hardnekkige wachtlijsten in de jeugdzorg en het vele gebruik van overbruggende zorg voor kinderen en hun ouders wanneer de best passende zorg niet voorhanden is. Kinderen en gezinnen die hulp bij de opvoeding hard nodig hebben, worden zo in de kou gezet. Ondanks de vele extra incidentele gelden die in de afgelopen jaren zijn ingezet voor de aanpak van wachtlijsten in de jeugdzorg, is er van een duidelijke verbetering geen sprake. Volgens Defence for Children is dit in strijd met het recht op bescherming en passende zorg voor ieder kind, zoals dat is vastgelegd in het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK).

Onlangs presenteerde minister Rouvoet (Jeugd en Gezin) de nieuwe cijfers van de wachtlijsten in de jeugdzorg. Het aantal cliënten dat langer dan negen weken wacht op geïndiceerde provinciale jeugdzorg is op 1 april 2008 gedaald naar 3.637. Op 1 januari 2008 wachtten er nog 3.851 cliënten langer dan negen weken op geïndiceerde jeugdzorg. De wachtlijsten zijn dan ook nauwelijks verminderd ondanks de vele aandacht in de afgelopen jaren voor de aanpak van wachtlijsten in de jeugdzorg. Dit is zeer zorgelijk en druist in tegen het recht op geïndiceerde jeugdzorg van vele kinderen en gezinnen.

Het aantal cliënten dat tijdens het wachten overbruggingszorg ontvangt (ook wel 'vervangende zorg' genoemd), is op 1 april 2008 2.287 (op 1 januari 2008 waren dit 2.459 cliënten). Hoewel het wenselijk is dat voor deze wachtende kinderen en hun ouders tijdelijk alternatieve zorg wordt geboden, vindt Defence for Children het veelvuldig gebruik van vervangende zorg niet in overeenstemming met de bedoeling van de Wet op de jeugdzorg. Deze wet bedoelt juist vraaggerichte zorg te ontwikkelen; als er teveel vraag naar een bepaalde vorm van geïndiceerde zorg is, zou meer aanbod moeten worden ontwikkeld.

De wachtlijsten bij de Advies- en Meldpunten Kindermishandeling (AMK's) zijn enigszins verminderd, maar nog steeds onacceptabel hoog. Daarbij geldt dat sprake is van lange doorlooptijden. De tijd vanaf de melding bij een AMK tot de afronding van een onderzoek naar aanleiding van een melding, duurt gemiddeld 87 dagen. Voor meldingen over vermoedens van kindermishandeling en kinderen die mogelijk slachtoffer zijn van kindermishandeling zijn deze wachtlijsten en lange doorlooptijden onacceptabel.

Hoewel de vraag naar geïndiceerde jeugdzorg lijkt toe te nemen en dit deels verklaart waarom de wachtlijsten in de jeugdzorg niet zijn verdwenen, vindt Defence for Children International de hardnekkige wachtlijsten in strijd met het recht van elk kind op passende zorg en bescherming. Het is de hoogste tijd voor een forse aanpak van het jeugdzorgstelsel, waarbij grondig wordt onderzocht waarom de wachtlijsten niet verdwijnen en de jeugdzorg centraal wordt aangestuurd en gemonitord. Ook voor de jeugdzorg geldt het adagium dat minister Rouvoet in het beleidsprogramma Alle Kansen voor Alle Kinderen heeft vastgelegd: 'vrijblijvendheid voorbij'. Er moet dan ook op korte termijn actie worden ondernomen.