16 juni 2008

"We zijn wat het gebruik van meldcodes aangaat, echt het punt van vrijblijvendheid voorbij. We weten dat ze werken terwijl minder dan de helft van de professionals er de beschikking over heeft", aldus de minister van Jeugd en Gezin in zijn toespraak op 3 juni 2008. Defence for Children International kan zich volledig in deze woorden vinden maar is van mening dat het belang van het kind meer vraagt: voor professionals die met kinderen werken, zou een meldplicht moeten worden ingevoerd. Het verplichten tot het gebruik van een meldcode is niet afdoende. Alle gevallen van vermoedelijke kindermishandeling moeten worden gemeld, zo verplicht ook het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK).

Volgens het onderzoek dat het Ministerie voor Jeugd en Gezin naar het gebruik van een meldcode door verschillende beroepsgroepen heeft laten uitvoeren, blijkt dat slechts 45% van de organisaties die met kinderen te maken heeft, een meldcode heeft. Slechts een derde van de koepel- en brancheverenigingen heeft een meldcode kindermishandeling voor haar leden. Uit het onderzoek blijkt tevens dat de intentie om het komende jaar een meldcode in te voeren, niet hoog is. Dit ondersteunt de wens van Defence for Children om tot een meldplicht te komen. Het moet niet aan de professionals zelf worden overgelaten om een meldcode te ontwikkelen.

Er kan niet worden verwacht dat zij hiervoor altijd voldoende kennis en middelen hebben. Vooralsnog zijn de brancheorganisaties de aangewezen instanties om meldcodes te ontwikkelen (zoals bijvoorbeeld onlangs door GGZ Nederland). Voor de implementatie van een meldcode is vanuit de overheid zowel ondersteuning als monitoring nodig. Het ontbreken van een meldcode mag in ieder geval geen excuus zijn om kindermishandeling niet te melden. Voor Defence for Children gaat een sterke voorkeur uit naar de invoering van een wettelijke meldplicht voor professionals, zodat duidelijk wordt uitgedragen dat elke professional moet melden bij vermoedens van kindermishandeling. Dit moet gepaard gaan met maatregelen ter verbetering van een effectief vervolgtraject na een melding.

Informatie over kindermishandeling is in Nederland in de curricula van slechts enkele opleidingen opgenomen. Kinderrechten worden op scholen niet onderwezen. Allen die met kinderen (gaan) werken moeten beter opgeleid zijn om bij vermoedens van kindermishandeling op de juiste wijze te kunnen handelen. Het IVRK, de basis voor het beleid van het ministerie voor Jeugd en Gezin, is daar duidelijk over: de Staat is verplicht om er alles aan te doen om kinderen te beschermen. Het verplichtstellen van een meldcode en het verplichte gebruik daarvan zou een stap in de goede richting zijn, al is daarbij voldoende aandacht voor deskundigheidsbevordering en ondersteuning bij de implementatie nodig. Bij de aanpak van kindermishandeling is geen ruimte voor vrijblijvendheid.