18 januari 2009

Het kan beter met de kinderrechten in Nederland, vinden de kinderrechtendeskundigen van de Verenigde Naties. Op 15 en 16 januari 2009 sprak een brede vertegenwoordiging van de Nederlandse regering met het Comité inzake de Rechten van het Kind in Genève. Nederland rapporteert voor de derde keer over de naleving van het Kinderrechtenverdrag. Namens het Kinderrechtencollectief waren er vertegenwoordigers van Defence for Children, Unicef Nederland en de Nationale Jeugdraad aanwezig. Merel, Kevin, Marjolein en Trim vormden de jongerendelegatie.

Het was de vuurdoop voor Minister Rouvoet bij het Kinderrechtencomité. Hij leidde de regeringsdelegatie. Naast complimenten over wat Nederland heeft bereikt, kreeg de minister veel kritische vragen over wat er nog schort aan de kinderrechtensituatie. Zo was het Comité verbaasd dat kinderrechten nog steeds geen vast onderdeel uitmaken van het lesprogramma op scholen. Het Comité is verheugd over de vorderingen die Nederland maakt over de Kinderombudsman. Er ligt een wetsontwerp van de Tweede Kamer bij de Raad van State. De minister zei te hopen dat de instelling van een kinderombudsman in 2009 een feit is.

Jeugdstrafrecht
Het Comité uitte zijn zorgen over de kwetsbare positie van minderjarigen die in aanraking komen met de politie. Te veel jongeren worden opgesloten. Er is bijna nooit een advocaat aanwezig bij het eerste politieverhoor. Volwassenstrafrecht kan worden toegepast op zestien- en zeventienjarigen en voor DNA-afname bij minderjarigen gelden geen speciale regels.

Jeugdzorg
Het Comité vroeg zich af waarom er nog steeds wachtlijsten zijn in de jeugdzorg. Ook dat kinderen in de gesloten jeugdzorg nog in dezelfde instellingen verblijven als jongeren die een straf uitzitten was een punt van zorg. Het feit dat jongeren vaak van de ene jeugdzorginstelling naar de andere worden verplaatst, leverde tevens een kritische vraag op.

Asielzoekers en 'illegale' kinderen
Hoe kan het dat in Nederland 'illegale' kinderen met hun ouders op straat worden gezet, vroeg het Comité. De regering liet deze vraag onbeantwoord. Verder stelden verschillende Comitéleden vragen over de terugkeer van alleenstaande minderjarige asielzoekers en andere minderjarige vreemdelingen. Staat daarbij het belang van het kind altijd wel voorop?, vroegen de leden zich af. En waarom worden in Nederland alleenstaande minderjarige vreemdelingen in gevangenissen gezet?

Uitbuiting
Op de tweede dag besprak het Comité de naleving van een van de twee aanvullende protocollen bij het kinderrechtenverdrag. Dit protocol gaat over de bescherming van kinderen tegen seksuele uitbuiting en de verkoop van kinderen. Het Comité vroeg zich af of de overheid voldoende doet om jeugdprostitutie, kinderpornografie en kindersekstoerisme aan te pakken. Zoals op meer terreinen hamerde het Comité op het belang van goede registratie. Zo is het niet duidelijk hoeveel minderjarige slachtoffers van uitbuiting daadwerkelijk hulp en begeleiding krijgen.

Jongerendelegatie
"Fijn om te weten dat er heel veel mensen zo betrokken zijn bij kinderrechten", zei Merel na afloop van de zitting van het Comité inzake de Rechten van het Kind. Ze is blij dat haar actiepunt, de wachtlijsten in de jeugdzorg, zo duidelijk aan bod kwamen. Drie keer drie uur lang ondervroeg het Comité de Nederlandse regeringsdelegatie over de naleving van kinderrechten in Nederland. "Pfffff, het was heel vermoeiend en saai, maar ik vond het ontzettend tof om te merken dat onze punten terugkwamen", vertelt Kevin die de Comitéleden had gevraagd om aandacht aan de vele overplaatsingen in de jeugdzorg te besteden. De jongerendelegatie was zelf uitgebreid aan het woord geweest bij de voorbereidingsvergadering met het Comité in oktober 2008. "Ik vond dat we nu wel een beetje op de achtergrond bleven", zei Trim. Hij had met name aandacht gevraagd voor de geringe scholingsmogelijkheden voor asielzoekerskinderen en heeft zijn zorgen niet teruggehoord. Marjolein had de moeilijkheden die gehandicapte kinderen ondervinden in het openbaar vervoer aan de orde gesteld. Een Comitélid stelde er een vraag over, maar die is niet beantwoord door de regeringsdelegatie. Marjolein vond het toch de moeite waard en boeiend: "het was interessant en heel leerzaam".

Aanbevelingen
Op 30 januari 2009 zal het Comité inzake de Rechten van het Kind de aanbevelingen bekendmaken waarmee Nederland de komende vijf jaar kan werken aan een beter kinderrechtenklimaat in Nederland. Het Kinderrechtencollectief organiseert begin februari een kick off meeting over de actieplannen waarmee de aanbevelingen opgevolgd kunnen worden.

Lees hier meer over in Trouw, NRC en het Nederlands Dagblad en luister naar de reportage op radio 1.